Trwają prace nad projektem rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 9 czerwca 2025 r. w sprawie warunków technicznych, który zakłada m.in. obowiązek montowania wind w nowopowstających budynkach. Te przepisy były tworzone z myślą o zgodności z polityką senioralną, demograficzną i dostępnościową. Wbrew doniesieniom medialnym projekt nie zawiera takiego obowiązku w przypadku istniejących już budynków.

Jak informuje Ministerstwo Rozwoju i Technologii, projekt rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 9 czerwca 2025 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, zakłada wyposażenie w dźwig osobowy lub osobowo-towarowy budynku:

  • użyteczności publicznej mającego dwie lub więcej kondygnacji;
  • zamieszkania zbiorowego mającego dwie lub więcej kondygnacji;
  • mieszkalny wielorodzinny mającego trzy lub więcej kondygnacji.

Kiedy trzeba instalować?

Jednocześnie ten projekt nie nakłada obowiązku montażu dźwigów osobowych w przypadku budynków istniejących.

Jak tłumaczy biuro Prasowe Ministerstwa Rozwoju i Technologii, przepisy rozporządzenia będą miały zastosowanie przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynku lub jego części, zgodnie z ich przeznaczeniem.

Oznacza to, że właściciele istniejących budynków mogą, jeśli chcą, dostosować go do nowych wymagań, ale obowiązek powstaje tylko i dopiero gdy nastąpi np. nadbudowa lub zmiana sposobu użytkowania budynku.

Przedstawiciele resortu technologii wskazują, że jeśli na przykład w wyniku przebudowy istniejącego budynku, zmianie podlegać będzie sposób użytkowania budynku z mieszkalnego na użyteczności publicznej to będzie trzeba dostosować go do nowych wymagań w tym wyposażenia w dźwig osobowy. Tak sama jeżeli przebudowywana będzie instalacja gazowa w budynku to nowe przepisy będziemy stosować w zakresie tej instalacji, a nie wyposażenia budynku w dźwig osobowy,

Ponadto, w sytuacji, gdy przebudowa budynku będzie polegać na wymianie i powiększeniu okien to przepisy rozporządzenia będziemy stosować w zakresie przebudowy, czyli nie trzeba całego budynku dostosowywać do nowych regulacji w tym dobudowania windy.

W nowych już tak 

Resort rozwoju wskazuje przy tym, że obowiązkowy będzie montaż windy w nowo powstającym budynku: użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego (budynek przeznaczony do okresowego pobytu ludzi, w szczególności hotel, motel, pensjonat, dom wypoczynkowy) mających dwie lub więcej kondygnacji, mieszkalnym wielorodzinnym mających trzy lub więcej kondygnacji. Istotne jest uwzględnienie kwestii dostępności na etapie projektowania budynku. Jest to mniej kosztowne niż dostosowywanie w przyszłości istniejących już budynków.

Z myślą o „więźniach 4 piętra”

Zgodnie z intencją Ministerstwa, projektowane zmiany mają uwolnić tzw. „więźniów czwartego piętra”. Mają ułatwić dostępność do budynków i codzienne funkcjonowanie osobom starszym, z niepełnosprawnościami, ale również opiekunom małych dzieci, osób z czasowymi dysfunkcjami ruchowymi, czy nawet w zwykłych codziennych czynnościach, jak wnoszenie bagaży czy zakupów.

W przypadku budynku istniejącego i podjęcia decyzji przez właściciela/zarządcę budynku w zakresie dobudowy dźwigu — będzie możliwość skorzystania tak jak dotychczas, z dostępnych programów pomocowych w zakresie dofinansowań.

Tak jak do tej pory, wspólnota lub spółdzielnia będzie mogła ubiegać się o wsparcie finansowe w ramach dostępnych programów pomocowych z rządowego Funduszu Dostępności prowadzonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego czy też ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

Projekt rozporządzenia jest obecnie po konsultacjach publicznych, których celem było zebranie opinii jak najszerszego grona interesariuszy celem doprecyzowania przepisów w sposób niebudzący wątpliwości interpretacyjnych.

Obecnie trwa analiza uwag, które wpłynęły do Ministerstwa Rozwoju i Technologii.