Z najnowszych danych Ministerstwa Infrastruktury wynika, że tylko co piąty dworzec kolejowy w Polsce spełnia wszystkie standardy dostępności dla osób z niepełnosprawnościami. Sytuacja wygląda lepiej w przypadku peronów – aż 74 proc. stacji i przystanków jest już dostosowanych do potrzeb osób z ograniczoną mobilnością.

Wiceminister infrastruktury Piotr Malepszak podkreślił, że koło 100 dworców kolejowych uzyskało certyfikat zgodności z Technicznymi Specyfikacjami Interoperacyjności w zakresie osób o ograniczonej mobilności (TSI-PRM). Certyfikat ten oznacza pełne dostosowanie tych obiektów do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Dodatkowo, około 351 dworców zapewnia dostęp bez barier architektonicznych do podstawowych funkcji, takich jak wejście do budynku, poczekalnia czy kasy biletowe.

Bariery i codzienne trudności

Mimo postępujących modernizacji, wiele dworców wciąż nie zapewnia podstawowych udogodnień. Poseł Marek Sowa zwraca uwagę, że brakuje w nich wind, pochylni, oznaczeń w alfabecie Braille’a oraz systemów informacyjnych przystosowanych do osób niepełnosprawnych. W efekcie nie tylko osoby z niepełnosprawnościami, ale także osoby starsze, są często wykluczone z samodzielnego korzystania z transportu kolejowego.

Jako przykład Sowa podaje dworzec w Libiążu, gdzie jedyna droga na peron dla osób poruszających się na wózku to przejście służbowe, zamknięte dla pasażerów. OzN musi prosić o asystę pracownika kolei, aby pokonać przejście. A takie zgłoszenie trzeba złożyć 24 godziny przed wyjazdem. Alternatywna kładka nie posiada windy, co czyni stację niedostępną dla osób z ograniczoną sprawnością ruchową.

Inwestycje i konsultacje społeczne

PKP S.A. zarządza blisko 2 tys. dworców, z których ponad 500 obsługuje ruch pasażerski. W ostatnich latach spółki kolejowe realizują szereg działań na rzecz poprawy dostępności, projektując nowe i modernizowane obiekty zgodnie z zasadami projektowania uniwersalnego. Wdrażane są windy, pochylnie, przejścia w poziomie szyn, ścieżki prowadzące wolne od przeszkód, oznaczenia dotykowe i kontrastowe oraz napisy w alfabecie Braille’a.

Wiceminister Piotr Malepszak zapewnia, że standardy te obowiązują niezależnie od źródła finansowania inwestycji. Dodatkowo, już na etapie projektowania inwestycji konsultowane są rozwiązania na rzecz osób z niepełnosprawnościami – m.in. z Zespołem Eksperckim Prezesa UTK oraz Centrum dla Niewidomych i Słabowidzących w Krakowie.

Perspektywy i potrzeby

Chociaż dostępność dworców kolejowych w Polsce powoli się poprawia, wciąż wiele obiektów nie spełnia wszystkich wymogów. Największe wyzwania to brak wind, konieczność wcześniejszego zgłaszania asysty oraz niewystarczająca liczba w pełni dostosowanych dworców.

-Ministerstwo Infrastruktury oraz spółki kolejowe dokładają wszelkich starań, aby systematycznie poprawiać dostępność infrastruktury kolejowej, przyczyniając się do eliminacji barier w dostępie do transportu publicznego i przeciwdziałania wykluczeniu komunikacyjnemu – podsumowuje Piotr Malepszak. 

Dalsze inwestycje i ścisła współpraca z organizacjami reprezentującymi osoby z niepełnosprawnościami pozostają kluczowe, by zapewnić równy dostęp do transportu publicznego dla wszystkich.