Projekt „Teatr na receptę. Program działań włączających w Instytucie im. Jerzego Grotowskiego” nawiązuje do międzynarodowych praktyk wywodzących się z Wielkiej Brytanii („Culture on Prescription”), rozwijanych także w innych krajach Europy w ramach nurtu „social prescribing”. Łączą one kulturę z troską o zdrowie psychiczne i dobrostan.
– W naszym projekcie przekłada się to na działania oparte na narzędziach teatralnych – pracy z ciałem, głosem, uważnością, relacją i obecnością – które wzmacniają samoocenę i kompetencje społeczne oraz pomagają budować bezpieczne, włączające przestrzenie – mówi Magdalena Mądra, kuratorka i koordynatorka przedsięwzięcia.
Projekt ma charakter partycypacyjny. Opiera się na rozumieniu dostępności jako prawa do pełnego udziału w kulturze – poprzez możliwość odbioru, zrozumienia i aktywnego uczestnictwa. Wszystkie wydarzenia są bezpłatne. Uwzględniają różne formy dostępności, m.in. tłumaczenie na Polski Język Migowy, audiodeskrypcję, napisy, pętle indukcyjne, materiały w języku prostym i ETR oraz przedprzewodniki. Zapewnione są także rozwiązania wspierające komfort, takie jak pokój wyciszenia i słuchawki wygłuszające.
Wybrane wydarzenia odbywają się w formule zbliżonej do „relaxed performance”, zapewniającej bardziej swobodne warunki odbioru. Uczestnictwo może mieć indywidualny charakter, w tym możliwość poruszania się, wychodzenia i powrotu. Przestrzeń, światło
i atmosfera są projektowane tak, aby wspierać komfort i poczucie bezpieczeństwa.
W wywiadzie dla portalu ngo.pl Magdalena Mądra podkreśliła, że Instytut im. Jerzego Grotowskiego jest nie tylko jako miejscem realizacji wydarzeń, stanowi również zasób kompetencji, relacji i praktyk, który realnie wpływa na dostęp do kultury i dobrostan osób uczestniczących:
– Ważne jest dla mnie przede wszystkim to, że Instytut współtworzą osoby z dużym doświadczeniem w pracy teatralnej i edukacyjnej, także w dostosowywaniu metod do różnych potrzeb odbiorczych. Ta wiedza i praktyka stanowią fundament warsztatowej części projektu.
Drugim poziomem jest program artystyczny, który buduje różnorodne perspektywy doświadczenia – od twórczości osób Głuchych i neuroatypowych, przez działania immersyjne i oparte na relacji, po projekty dotyczące granic, obecności i sprawczości.
Istotną rolę pełni też pilotażowa Rada Samorzecznicza, która współtworzy projekt i ma realny wpływ na program oraz rozwiązania dostępnościowe.
Całość domyka sieć współpracy z organizacjami działającymi w obszarze zdrowia psychicznego i dostępności. Jej celem nie jest tylko upowszechnianie projektu, ale też lepsze rozumienie potrzeb osób uczestniczących i rozwijanie narzędzi dostępności, takich jak karty ETR czy przedprzewodniki.
Dzięki temu Instytut, partnerzy i osoby uczestniczące działają w jednym procesie – a projekt staje się przestrzenią współtworzenia, a nie tylko prezentacji oferty.
Program składa się z trzech komponentów.
Pierwszym jest udostępnienie, czyli prezentacja z narzędziami dostępności, 6 wydarzeń performatywnych, do których należą:
- „Byty subtelne” Studia VoiceLAB z instalacją Bartosza Radziszewskiego,
- „Działanie Trinity. The Letter (III)” Studia Kokyu,
- „Meltdown” w reż. Małgorzaty Lech,
- „Szpieg z Krainy Głuchych” Edyty Kozub, Marka Śmietany i Lukasa Wójcickiego (obydwa spektakle zostały zagrane podczas V festiwalu Teatru na Faktach POZIOM ZERO),
- „Granica” Studia WACHOWICZ/FRET
- oraz performans „kiss to tell” Daniela Kotowskiego (z udziałem perfo-tłumaczki PJM Weroniki Szymańskiej).
Drugim komponentem jest cykl 14 warsztatów.
Prowadzą je:
- Aleksandra Kotecka („Interocepcja”),
- Jakub Gontarski („Oddech”),
- Przemysław Błaszczak („Aikido”),
- Aleksandra Kugacz-Semerci („Ciało zaangażowane”)
- oraz Paweł Korbus („Relaks, chaos, zaniechanie”).
Zajęcia koncentrują się na uważności, pracy z ciałem i emocjami oraz redukcji napięcia. Wspierają budowanie relacji. Są dostosowywane do potrzeb uczestników. Możliwa jest obserwacja i dobrowolny udział w ćwiczeniach.
Trzecim elementem są spotkania Rady Samorzeczniczej.
To ciało doradcze i ewaluacyjne. Uczestniczą w nim osoby z niepełnosprawnościami i osoby starsze. Rada współtworzy program i rozwiązania dostępnościowe.
Najbliższe wydarzenia:
Spotkania Rady Samorzeczniczej
- Z tłumaczeniem na PJM, tłumaczenie: Elżbieta Resler
- Z pętlą indukcyjną
- Z audiodeskrypcją w wykonaniu Magdaleny Lange
- Budynek jest dostępny w obszarze poruszania się
- Zapewniamy asystę w drodze do/z obiektu
- Na miejscu można skorzystać z pokoju wyciszenia
- ETR i przedprzewodnik o miejscu
śr. 1.07.2026, 15:00
pon. 12.10.2026, 15:00
pt. 11.12.2026, 15:00
Rada Samorzecznicza to grupa osób, która działa w ramach projektu „Teatr na receptę. Program działań włączających w Instytucie im. Jerzego Grotowskiego”. Jej powołanie to ważny krok w kierunku budowania instytucji kultury opartej na współtworzeniu dostępności razem z osobami uczestniczącymi w życiu kulturalnym.
W skład Rady wchodzą:
- osoby z niepełnosprawnościami,
- osoby starsze,
- osoby z doświadczeniem kryzysu psychicznego,
- asystenci i asystentki wspierające osoby z niepełnosprawnościami,
- ekspertki i eksperci w obszarze dostępności, w tym audiodeskryptorka i tłumaczka PJM.
Głosy wszystkich członkiń i członków Rady są równorzędne i traktowane jako niezbędne w procesie planowania, realizacji oraz oceny działań na rzecz dostępności Instytutu.
Osoby tworzące Radę Samorzeczniczą biorą udział w wydarzeniach projektu – spektaklach, warsztatach, performansach i koncercie. Następnie dzielą się swoimi doświadczeniami i opiniami, a także zgłaszają pomysły dotyczące ulepszenia rozwiązań w zakresie dostępności oraz propozycje programowe. Dzięki temu wprowadzane zmiany są oparte na rzeczywistych potrzebach osób korzystających z oferty kulturalnej Instytutu.
W ramach pilotażu zaplanowano trzy spotkania Rady oraz indywidualną współpracę z jej członkiniami i członkami. Docelowo działania te staną się fundamentem dla długofalowego rozwoju dostępności w Instytucie Grotowskiego.
Skład Rady Samorzeczniczej: Renata Bigda, Izabela Blicharska, Rafał Bołdys, Małgorzata Cegielska, Anna Jankowska, Magdalena Lange, Alina Klimowicz, Marcin Kobyliński, Mateusz Kolaszkiewicz, Magdalena Mądra, Rafał Mikołajczyk, Daniela Puła, Elżbieta Resler, Paweł Socha, Tomasz Jakub Sysło.
Interocepcja – deep listening
Regulacyjny warsztat technik relaksacyjnych prowadzony przez Aleksandrę Kotecką
- Z tłumaczeniem na PJM, tłumaczenie: Elżbieta Resler (10.09 i 9.10)
- Z pętlą indukcyjną
- Z audiodeskrypcją w wykonaniu Magdaleny Lange
- Z kartą ETR
- Z przedprzewodnikiem
- Na miejscu jest dostępny pokój wyciszenia
- Asysta
czw. 10.09.2026, 18:00–19:15
pt. 9.10.2026, 12:00–13:15
Warsztaty są zaproszeniem do uważnego kontaktu ze sobą i swoim ciałem. Uczą rozpoznawania napięć, ich rozluźniania oraz szukania równowagi i spokoju. Podczas zajęć pracujemy z oddechem, ruchem i prostymi technikami relaksacyjnymi, czerpiąc m.in. z jogi oraz wiedzy o funkcjonowaniu układu nerwowego. Dzięki temu można lepiej zrozumieć, jak ciało reaguje na stres i jak wraca do stanu równowagi.
Aikido
Warsztaty prowadzone przez Przemysława Błaszczaka
śr. 7.10.2026, 10:00–11:15
pon. 9.11.2026, 18:00–19:15
- Z tłumaczeniem na PJM, tłumaczenie: Elżbieta Resler
- Z pętlą indukcyjną
- Z audiodeskrypcją w wykonaniu Magdaleny Lange
- Z kartą ETR
- Z przedprzewodnikiem
- Na miejscu jest dostępny pokój wyciszenia
- Asysta
Zajęcia są tak przygotowane, aby uczestnicy mogli we własnym tempie poznawać swoje możliwości i ograniczenia. Przeznaczone są dla początkujących. Uczestnicy poznają podstawowe techniki, takie jak pady i przewroty, oraz proste formy pracy z ciałem i ruchem. Zajęcia praktyczne będą uzupełnione o objaśnienia i krótką opowieść o tym, czym jest aikido i jak wpisuje się w filozofię Wschodu.
Zajęcia prowadzi Przemysław Błaszczak – filozof, aktor, reżyser i pedagog. Od 2005 roku uprawia aikido (obecnie 3 dan fukushidoin) i prowadzi regularne treningi. Jest liderem Studia Kokyu. Jego doświadczenie obejmuje zarówno tradycyjny trening, jak i wieloletnią pracę z ciałem w kontekście performatywnym.
Relaks, chaos, zaniechanie
Warsztaty prowadzone przez Pawła Korbusa
czw. 5.11.2026, 18:00-19:15
pt. 6.11.2026, 12:00-13:15
Studio Na Grobli Instytutu Grotowskiego
- Z tłumaczeniem na PJM, tłumaczenie: Elżbieta Resler
- Z pętlą indukcyjną
- Z audiodeskrypcją w wykonaniu Magdaleny Lange
- Z kartą ETR
- Z przedprzewodnikiem
- Na miejscu jest dostępne miejsce wyciszenia
Zapewniamy asystę w drodze do/z obiektu oraz dostęp alternatywny w obszarze poruszania się: przy użyciu bocznego wejścia i windy. Osoby, które będą chciały skorzystać z tych możliwości, prosimy o wcześniejszy kontakt z koordynatorką dostępności – Magdaleną Mądrą: e-mail m.madra@grotowski-institute.pl, tel. 693 927 324.
Warsztaty opierają się na performatywnych technikach relaksacyjnych, ruchowych i artystycznych. Pomagają osobom uczestniczącym zagłębiać się w siebie. Otwiera się przestrzeń do działania lub
– w niektórych przypadkach – do zaniechania aktywności. Praca prowadzi do rozumienia siebie poprzez ciało i emocje.
kiss to tell
Performans Daniela Kotowskiego z perfo-tłumaczką Weroniką Szymańską-Gątarek
sob. 21.11.2026, 18:00-18:40
Studio Na Grobli Instytutu Grotowskiego
- W PJM i polskim języku fonicznym
- Z pętlą indukcyjną
- Z audiodeskrypcją Magdaleny Lange
- Z miejscem wyciszenia i słuchawkami wygłuszającymi
- Z kartą ETR
- Z przedprzewodnikiem
„kiss to tell” koncentruje się na relacji między cielesnością a opowieścią o tym, jak ciało staje się narratorem. Przygląda się pocałunkowi nie jako romantycznemu symbolowi, lecz jako przestrzeni, w której spotykają się przeciwieństwa: brutalność i delikatność, zachwyt i przemoc, cisza i opowieść. Pocałunek przestaje być tylko gestem miłości, a zaczyna opowiadać.
Wstęp wolny, wymagana rezerwacja bezpłatnej wejściówki.
Można ją pobrać w systemie biletowym lub na miejscu przed wydarzeniem, po wcześniejszej rezerwacji:
- telefonicznie (rozmowa lub SMS/WhatsApp) pod numerem 601 064 919,
- mailowo na adres bilety@grotowski-institute.pl
- lub osobiście w sekretariacie Instytutu Grotowskiego (Przejście Żelaźnicze, Rynek-Ratusz 27).
